Artikel gepubliceerd op: 8 juli 2008
Op Marktplaats worden ze nog volop aangeboden: ‘allesbranders'. Het is een woord dat in de volksmond wordt gebruikt, maar van een dealer zult u het niet snel horen. De enige kachels waar je alles in kunt stoken, zijn namelijk de afvalverbranders van de overheid. Gooi thuis dus niet zomaar alles in uw kachel - en al helemaal geen afval.
Veel mensen denken bij de term ‘allesbrander' aan een kachel waar alle soorten hout in kunnen. Voor anderen is het een kachel die zowel op hout als op steenkool brandt. "Maar de infrastructuur van een houtkachel laat dit niet toe", legt de Essense haardenleverancier Michel Zegers uit. "Er zijn wel speciale steenkoolkachels, maar daar kan geen hout in." Een heel kleine groep mensen neemt de term ‘allesbrander' zo letterlijk, dat ze er zelfs het huisvuil in kwijt denken te kunnen.
Een allesbrander voor thuis bestaat niet. Toch zijn er tijden geweest dat de kachel heel wat brandstoffen te verwerken kreeg. In de twee wereldoorlogen bijvoorbeeld. Mensen hadden niets meer, maar de behoefte aan warmte bleef. Kolengruis verdween in de kachel, maar ook hele tuintafels, schoolbanken en trapleuningen. Ook in vredestijd waren er mensen die hun houtkachel als vuilnisbak gebruikten. De laatste jaren is de bewustwording echter gegroeid. "In Nederland meer dan in België", vertelt Zegers, die klanten uit beide landen bedient. "Belgen willen nog niet erg af van het idee dat de kachel een krachttoestel is waarin ze ruiterlijk alles kunnen verbranden. Maar het is net als bij auto's: als ik vliegtuigbrandstof in mijn wagen doe, dan gebeurt er iets met de motor. Hij is bedoeld voor diesel of benzine, niet voor kerosine." Wie verkeerde brandstoffen gebruikt, belast het milieu meer dan nodig en neemt risico's met zijn veiligheid en gezondheid.
Plastic, geverfd of geïmpregneerd hout, huishoudelijk afval, alles waarop zich lijmresten bevinden ... gooi het niet in uw houtkachel. Bij de verbranding ervan komen schadelijke stoffen vrij. Er kan een enorme hitte ontstaan, waardoor mogelijk het gietijzer van de kachel beschadigt. Er kunnen zich explosieve gassen vormen. En door onvolledige verbranding is er kans op creosootvorming in het rookkanaal. Deze olieachtige vloeistof is een van de voornaamste oorzaken van schoorsteenbrand. Wees ook voorzichtig met krantenpapier: de drukinkt kan voor een uitstoot van schadelijke gassen zorgen.
Een gaskachel brandt natuurlijk op gas. Daar moet u in geen geval mee experimenteren. Een houtkachel vraagt om hout. "Alle variëteiten natuurlijk hout zijn te gebruiken," vertelt Zegers, "mits het schoon is, en een tot anderhalf jaar geleden gekapt en gekloofd." Het hout mag niet meer nat zijn. Dat leidt namelijk tot onvolledige verbranding en dus onnodige vervuiling. Verder heeft elke houtsoort zo zijn eigen specifieke eigenschappen. Daarover vindt u binnenkort meer op MijnHaard.