Mijn Haard

Nederland en Vlaanderen zijn echte gaslanden

Artikel gepubliceerd op: 6 februari 2008

Al sinds mensenheugenis speelt sfeerverwarming een belangrijke rol in ons leven. De haard is een plek om elkaar te ontmoeten, verhalen te vertellen en tot rust te komen. De een wordt aangetrokken door het vlammenspel, voor de ander is de haard hét symbool voor gezelligheid. De haard is tegenwoordig meer dan een stapel brandend hout: sfeerverwarming varieert van open haard tot gashaard.

Centrale verwarming heeft het onderdeel verwarmen anders gemaakt. Vooral de sfeer van de vlammen en de vormgeving van de haard en kachel zijn nu doorslaggevend. Vandaar de benaming sfeerverwarming. Sommige haarden bieden vooral sfeer terwijl andere modellen ook een bijdrage leveren aan verwarming. Eerst een stukje historie. Vooral in de jaren zestig en zeventig was de open haard zeer populair en werden er talloze ingebouwd. In de jaren zeventig en tachtig werd, met name door de energiecrisis, gezocht naar alternatieven. Voorbeelden zijn de inzethaard, die kon worden gezet in het gat van de open haard, en een vrijstaande houtkachel. De mensen die hiervoor kozen, waren vooral functionele stokers, gericht op warmteopbrengst en dus rendement. Een inzethaard leverde in plaats van de 20% die voor open haarden gebruikelijk was, maar liefst 60 tot 70% rendement op. Het was eigenlijk een houtkachel met deurtjes. Ook de gelhaard, die in de ruimte van de open haard werd gezet, was enige tijd een trend. Een gelhaard geeft het roet van ongeveer honderd kaarsen en is een goedkoop alternatief. Maar met het oog op het vervuilende karakter verdween de gelhaard uit beeld.

Interfocos

In het Sfeerverwarmingsgilde (SVG) zijn ongeveer 100 leveranciers van haarden, kachels en rookkanalen in Nederland verenigd. Bij de Vereniging Haard en Rookkanaal (VHR) zijn 21 producenten/importeurs van open haarden, houtkachels en rookkanalen aangesloten. Interfocos is een van de grootste spelers in Nederland. In 2006 groeide de markt voor sfeerverwarming met meer dan 10%, vooral door de aantrekkende economie. Bovendien speelt ook de sterke aandacht voor het interieur, waarvan sfeerverwarming onderdeel uitmaakt, een belangrijke rol. Het interieur leeft meer dan ooit. De talloze woonbladen en televisieprogramma’s illustreren dit duidelijk.

80% gashaarden

Anno 2007 zijn er, naast de ‘aloude’ open haard, globaal zes sfeerverwarmers: gasinzethaard, gasinbouwhaard, vrijstaande gashaard, vrijstaande houtkachel, houtinzethaard en houtinbouwhaard. In Vlaanderen bestaat 40% van de sfeerverwarming uit gashaarden, in Nederland is dat zelfs 80%. Daarmee zijn het echte gaslanden. Gas is gemakkelijker toe te passen. Bovendien beschikken de meeste gashaarden over een gesloten (concentrische) aan- en afvoer van lucht en daarvoor is geen schoorsteen nodig. Dat maakt de gashaard ideaal voor woningen met een mechanisch luchtafvoersysteem. Een gashaard lijkt enigszins op een cv-toestel dat vrijwel overal kan worden opgehangen of geplaatst.

Schoorsteen

De schoorsteen is al even genoemd en is natuurlijk onmisbaar voor het functioneren van de sfeerverwarmer. De komst van de concentrische schoorsteen, ongeveer tien jaar geleden, zorgde voor de absolute doorbraak van de gashaard. Voor het stoken met hout kunt u kiezen voor een gemetselde schoorsteen of een dubbelwandige roestvrijstalen geïsoleerde pijp. Wil een schoorsteen goed functioneren dan moet deze de warmte vasthouden. Anders wordt de trek minder en treedt condensatie en dus roetvorming op. Een warm kanaal geeft, op basis van thermische wetten, meer trek. Overigens wordt het belang van het rookkanaal nog steeds zwaar onderschat, vooral bij het stoken met hout. De schoorsteen zorgt voor voldoende trek, bepaalt of het hout goed brandt en is dus de motor van de houthaard.

Verschillen in type en prijs

Het leeuwendeel van de gashaarden en houtkachels wordt verkocht via een groot landelijk netwerk van specialisten. Zij geven advies over welke capaciteit nodig is, welk rendement mogelijk is én installeren en realiseren de toestellen op een verantwoorde manier. Ook bouwmarkten bewegen zich sinds enige tijd op het terrein van sfeerverwarming. Hierbij gaat het nauwelijks om gashaarden, maar vooral om elektrische haarden en soms houtkachels. Ook inzethaarden worden daar nog steeds mondjesmaat gekocht. Het prijsverschil is een belangrijke factor. Een elektrische haard bijvoorbeeld kost gemiddeld 300 euro en kan op de achterbank van de auto mee naar huis. Een gastoestel daarentegen kost ongeveer 2000 euro. Daar komt nog een flink bedrag bij voor het installeren, het plaatsen van een eventuele schouw en dergelijke. Het prijsverschil trekt dan ook verschillende doelgroepen.

Veiligheid

Een laatste (of eerste) belangrijk punt is de veiligheid. Fabrikanten investeren continu in veilige toestellen. Een gashaard bijvoorbeeld is een, vooral ‘achter de schermen’, ingewikkeld apparaat, waarin gas en vuur risicovolle factoren zijn. Na gebruik moet het gas bijvoorbeeld worden uitgezet en niet door blijven stromen. En de keramische ‘houtblokjes’ moeten exact blijven liggen, zoals in de gebruiksaanwijzing staat. Vandaar dat niet alleen de dealer een onmisbare factor in de hele keten is, maar ook de handleiding van de fabrikant, installatie door een erkend installateur en het verstand van de gebruiker...

Zie ook:

• Onderhoud van de gaskachel

Spotlight / Free Bell

Gemakkelijk te bevestigen aan de wand. Compact, dus hij past vrijwel overal. Er is geen enkele belemmering; met de Free Bell geniet u in alle vrijheid van een sfeervol vuur. Deze unieke hanghaard met zijn grote gebogen glazen front is een even stijlvolle als opvallende blikvanger in uw woonkamer, eetkamer, keuken, hal of zelfs slaapkamer. Misschien haalt u wel extra sfeer op het werk, met een Free Bell in uw spreekkamer. Uitgevoerd in tijdloos antraciet, klassieke koperkleur of modern roestvaststaal. Alle vrijheid om te kiezen.